Çevresel Sürdürülebilirlik
Tanınmış bir filozof, Bill Gates’in en sevdiği bilim insanı, araştırmacı bir gazeteci ve bir sivil toplum kuruluşu kurucusu aynı dönemde aynı meseleye dair kitaplar yazıyorsa, karşımızda derhal uğraşmamız gereken devasa ve karmaşık bir sorun var demek.
Sürdürülebilirlik
Yenilenebilir enerji kaynaklarının yaygınlaşması ve elektrifikasyonun hız kazanması, enerji sistemlerinin daha esnek bir yapıya kavuşmasını gerektiriyor. Güneş ve rüzgâr gibi kaynakların üretiminin hava koşullarına bağlı olarak değişmesi, elektrik arzı ile talebinin dengelenmesini giderek daha önemli hale getiriyor. Bu noktada öne çıkan kavramlardan biri ise enerji esnekliği.
Sürdürülebilirlik
Sürdürülebilirlik ajandasında enerji dönüşümüne farklı açılardan bakıyoruz. Elektrifikasyonun toplumsal boyutundan COP31 öncesinde öne çıkan tartışmalara, güneş enerjisinin farklı coğrafyalarda yarattığı dönüşüme uzanan üç içeriği; enerji, teknoloji ve sürdürülebilirlik arasındaki değişen ilişkiyi anlamak için seçtik.
Schneider Electric, demir çelik sektörünün karbondan arınma, elektrifikasyon ve verimlilik ekseninde değişen rekabet koşullarını değerlendirmek üzere sektör liderlerini bir araya getirdi. HBR Türkiye moderasyonunda gerçekleştirilen toplantının öne çıkan mesajlarından biri, düşük karbonlu üretime geçişin tek başına bir teknoloji yatırımı olarak ele alınamayacağıydı. Enerji altyapısından hammadde güvenliğine, veriden organizasyon yapısına kadar bütün değer zincirini kapsayan bu dönüşüm, giderek daha fazla bir rekabetçilik meselesine dönüşüyor.
Veri merkezlerinin, sürdürülebilirlik üzerindeki etkileri hakkındaki tartışmalar süredursun, Schneider Electric’in yürüttüğü bir araştırma, küresel veri merkezi varlık değerinin 388 milyar dolarlık kısmının, yani yüzde 38’inin henüz fiyatlandırılmamış iklim riski taşıdığını gösteriyor.
Son yıllarda yaşanan politik gelişmelerin, dünya çapında birçok organizasyonun sürdürülebilirlik hakkında daha az “konuşmalarına” yol açtığı doğru. Kimileri bu durumun sürdürülebilirliğin genel olarak önem yitirdiğine işaret ettiğini iddia etse de, geçtiğimiz günlerde yürütülen bir araştırmanın bulguları çok daha farklı bir resim ortaya koyuyor.
Elektrik, otomasyon ve soğutma sistemlerini çalıştırmak için bulut teknolojilerinin kullanılması, yeni siber güvenlik sınamalarını beraberinde getiriyor. Bu sınamalar ancak bütünsel ve uçtan uca bir yaklaşımla etkin şekilde ele alınabiliyor
ABD'deki kullanıcılar yılda ortalama yaklaşık 11 saat elektrik kesintisi yaşıyor. Bu süre, on yıl öncesine kıyasla neredeyse iki katına çıkmış durumda. Eskiyen altyapı, aşırı hava olayları ve siber tehditler nedeniyle beklenen ilk tepki suçu elektrik şebekesine atmak. Bunların hepsi gerçek bir baskı unsuru. Ancak onlar resmin yalnızca birer parçası. Giderek daha belirleyici olan ise operasyonların bu baskılara ne kadar etkili yanıt verdiği ve onları ne ölçüde öngörebildiği.
Asha Devasia
Günümüzde üreticiler farklı bir dönem için tasarlanmış işletim sistemlerine güçlü yeni teknolojiler entegre ediyor. Yapay zekâ (AI), gelişmiş otomasyon, dijital platformlar ve sürdürülebilirlik odaklı yeni gereksinimler endüstriyel kuruluşların çalışma yöntemlerini dönüştürüyor. Öte yandan, tedarik zincirleri daha bağlantılı ve daha az öngörülebilir hale gelirken, müşteriler de daha yüksek esneklik ve daha hızlı yanıt talep ediyor.
Anthony Loy
Bu makalenin yazarları olarak kısa süre önce, ExxonMobil'in kamuya yönelik açıklamaları üzerinde, şu an yaygın şekilde kullanılan dört ayrı büyük dil modelini çalıştırdık. Amacımız farklı bir ESG (çevresel, sosyal, yönetimsel) puanı üretmek veya ExxonMobil'i hedef almak değildi. Amaç, sürdürülebilirlik analizinin uzun zamandır büyük ölçekte yapmakta zorlandığı bir şeyi yapay zekânın yapıp yapamayacağını test etmekti. Özetle, bir şirketin finansallarına ilişkin olarak açıkladığı çevresel ve sosyal sorunları ele almak, bunları belirli gelir tablosu, bilanço ve nakit akışı kalemlerine eşleştirmek ve her birinde daha güçlü veya zayıf performansın şirketin değerini nasıl etkileyeceğini tahmin etmek… İçimizden biri benzer bir analizi daha önce manuel olarak yapmıştı ve elbette işi bitirmek yaklaşık 100 saat sürmüştü. Aynı temel çalışma, yapay zekâ ile yaklaşık bir saat sürdü; bazı kısımlarıysa dakikalar içinde tamamlandı.
Robert G. Eccles, Shivaram Rajgopal
Yüksek işlem yoğunluğuna sahip bir yapay zekâ (AI) veri merkezindeki tek bir soğutma arızası bile saniyeler içinde kontrolsüz ısınmaya sebep olabiliyor. GPU kümeleri, geleneksel hava soğutma sistemlerinin idare edebileceğinden çok daha fazla güç yoğunluğu istiyor. Bundan dolayı soru artık, sıvı soğutma altyapısı bakım stratejisini gözden geçirip geçirmemek değil, bunu ne kadar hızlı yapabileceğiniz.
Giovanni Piva
COP31, iklim hedeflerinin belirlenmesinden çok bu hedeflerin nasıl hayata geçirileceğinin tartışılacağı bir döneme işaret ediyor. TSKB ve Escarus tarafından hazırlanan yeni rapor, Türkiye açısından iklim finansmanından enerji dönüşümüne, sanayinin karbonsuzlaşmasından iklim değişikliğine uyuma kadar öne çıkan dönüşüm alanlarını ortaya koyuyor.
Türk Dil Kurumu'nun Güncel Türkçe Sözlük'ünde sürdürülebilirlik tanımının genişletilmesi, yalnızca sözlükte yapılan bir güncelleme değil. Kavramın iş dünyasında, kamu politikalarında ve toplumdaki kullanımının nasıl dönüştüğünü de gösteriyor.
Çalıştığımız ve bir araya geldiğimiz alanları nasıl tasarladığımız, işlettiğimiz ve deneyimlediğimize ilişkin yeni yaklaşımlar ticari gayrimenkul anlayışını yeniden şekillendiriyor.
Brett Spindler
Tedarik zincirinin karbondan arındırılması uzun süredir kritik bir güçlükle karşı karşıya: Tedarikçilerin emisyon azaltıcı yeniliklere yatırım yapmalarını sağlamak. Zira bunların kimler tarafından satın alınması gerektiği halen belirsiz.
Cary O’Reilly
Yapay zekâ, kolokasyon (colocation) veri merkezlerinin altyapıyı tasarlama, enerji tüketimini yönetme ve müşterilerine sundukları işlem gücünü devreye alma ile ölçeklendirme biçimini kökten değiştiriyor. Talep hızla artarken çip teknolojileri de baş döndürücü bir hızla gelişiyor. Bu nedenle geleneksel veri merkezi mimarileri artık ihtiyaçlara yanıt vermekte zorlanıyor. Sektör analizleri, küresel veri merkezi pazarının 2030'a kadar yıllık bileşik yüzde 14 büyüyeceğini; aynı tarihte yapay zekâ iş yüklerinin toplam iş yüklerinin yarısını oluşturacağını öngörüyor.
Vandana Singh
İklim değişikliği uzun yıllar boyunca enerji sektöründe ağırlıklı olarak karbon emisyonlarının azaltılması, enerji dönüşümü ve düzenleyici yükümlülükler ekseninde tartışıldı. Ancak bugün şirketlerin karşı karşıya olduğu en büyük tehditlerden biri, enerji dönüşümünün kendisinden çok iklim değişikliğinin fiziksel etkileri. Aşırı hava olaylarının sıklığı ve şiddeti artarken, bu olaylar artık yalnızca çevresel değil; operasyonel, finansal ve stratejik sonuçlar doğuruyor.
Asıl Mesele'nin yeni bir bölümüne daha hoş geldiniz. Bu programda sürdürülebilirlik dünyasındaki gelişmeleri, temel kavramları ve stratejileri farklı perspektiflerden değerlendirmeye ve konuların arka planındaki asıl meselelere odaklanmaya çalışıyoruz. Bugün de sürdürülebilirlik tartışmalarında zaman zaman gölgede kalan ancak kritik öneme sahip bir kavramı ele alacağız: Paradokslar.
Sevgili dostlar, değerli izleyiciler, Asıl Mesele'nin yeni bir bölümüne daha hepiniz hoşgeldiniz. Asıl Mesele programımızda sürdürülebilirliğe dair konuların arka planını makalelerimize yansıyan boyutlarıyla ele almaya gayret ediyoruz.
Yapay zekâ, büyük veri ve dijital dönüşüm hızlanırken veri merkezleri enerji, sürdürülebilirlik ve altyapı gündeminin merkezine yerleşiyor. Hyper-scale veri merkezleri, veri egemenliği, enerji verimliliği, sıvı soğutma teknolojileri ve net sıfır hedefleri bu dönüşümün en kritik başlıkları arasında yer alıyor.
Asıl Mesele'nin yeni bir bölümüne daha hoş geldiniz. Bu programda sürdürülebilirlik konusundaki genel yaklaşımları, gündemi, kavramları ve stratejileri; bunların arka planındaki asıl meselelere odaklanarak değerlendirmeye çalışıyoruz. Bugün de son derece kritik olduğunu düşündüğüm bir konuyu ele alacağız: Sürdürülebilirlik projeleri, sürdürülebilirlik yaklaşımları ve sürdürülebilirlik çabaları neden istediğimiz kadar başarılı olamıyor?
Yapay zeka, bulut teknolojileri ve dijitalleşme hızlandıkça veri merkezleri küresel ekonominin kritik altyapılarından biri haline geliyor.
Su yönetimi, enerji verimliliği ve dijitalleşme, sürdürülebilirlik dönüşümünün en kritik başlıkları arasında yer alıyor.
Enerji sistemleri dönüşürken, elektrifikasyon ve dijitalleşme yalnızca teknolojik bir değişimi değil; şirketler için yeni nesil iş modellerini, rekabet dinamiklerini ve değer yaratma biçimlerini yeniden tanımlıyor.
Sanayide sürdürülebilirlik ve dijitalleşme artık ayrı başlıklar değil; rekabet gücünü belirleyen tek bir dönüşüm gündeminin iki temel bileşeni.
Sanayinin geleceği artık yalnızca üretim kapasitesiyle değil; sürdürülebilirlik, dijitalleşme ve dönüşen liderlik anlayışıyla tanımlanıyor.
RoadtoCOP31, Harvard Business Review Türkiye tarafından yürütülen ve Türkiye'nin 2026 yılında COP31'e ev sahipliği yapma yolunda ilerlemesini desteklemek ve iş dünyasını küresel iklim gündeminin ekonomik, örgütsel ve liderlik boyutlarındaki etkilerine hazırlamak amacıyla tasarlanmış, bir yıl süren bir düşünce liderliği girişimidir. Mart ayından Kasım 2026'ya kadar sürecek olan girişim, özenle hazırlanmış bir dizi amiral gemisi etkinlik, yönetici yuvarlak masa toplantıları, dijital içerik projeleri ve araştırma odaklı tartışmalar aracılığıyla üst düzey yöneticileri, politika yapıcıları, akademisyenleri ve sektör liderlerini bir araya getiriyor. Harvard Business Review Türkiye Sürdürülebilirlik Zirvesi'ni merkezine alan RoadtoCOP31, farkındalık yaratmanın ötesine geçerek stratejik diyalog, eyleme geçirilebilir içgörüler ve uzun vadeli etki sağlamayı hedefliyor ve sürdürülebilirliği yalnızca çevresel bir zorunluluk olarak değil, aynı zamanda temel bir liderlik ve iş dönüşümü gündemi olarak konumlandırıyor.
